على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1673
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
( بالفتح ) اى شدة و جهارة . و كذا رفاعة ( بالكسر ) و رفاعة ( بالضم ) . رفاعة ( rof at ) ا . ع . بلندى حسب و نسب . و نام بيست و سه صحابى . رفاعة ( ref at ) و ( rof at ) ا . ع . بلغدهاى كه زنان بر سرين بندند تا كلان و فربه نمايد . و رشتهاى كه بنديانبان زنجير و قيد خود را بسوى خود كشند . رفاغ ( ref q ) ع . ج . رفغ . رفاغة ( raf qat ) م . ع . رفغ عيشه رفاغة ( از باب كرم ) : فراخ گرديد عيش او . رفاغية ( raf qiyat ) ا . ع . زيست فراخ . و تن آسائى . و هو فى رفاغية من العيش اى فى رفاهية . رفاق ( ref q ) ا . ع . ريسمانى كه بدان بازوى شتر بندند تا آهسته رود . و دوروئى . و نيز رفاق : ج . رفقة . رفاق ( ref q ) م . ع . رافق مرافقة و رفاقا . مر . مرافقة . رفاقة ( raf qat ) م . ع . همراهى كردن ( و الفعل من سمع ) . رفاقة ( rof qat ) ا . ع . گروه هم سفر . رفاقت ( ref qat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - همراهى . و دوستى و محبت و مهربانى و ملاطفت . و موانست . و مشاركت . و همدمى . و صداقت . رفاگر ( raf - gar ) ا . ع . رفوگر . رفال ( raf l ) ص . ع . شعر رفال : موى دراز . رفال ( ref l ) ا . ع . رفال التيس : چيزى كه بر سر غلاف نرهء قچقار نهند تا گشنى نتواند . رفان ( raf n ) ا . پ . زعفران و كركم . و شفيع و ميانجى . رفان ( ref n ) ا . ع . باران سست قطره . رفأنينة ( rofa'ninat ) ا . ع . خوشى زندگانى و فراخى عيش . رفاه ( ref h ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آسودگى و استراحت . و ناز و نعمت . و سازوارى . و تنآسائى . و فراخى عيش . رفاهة ( raf hat ) و رفاهية ( raf hiyat ) ا . ع . فراخى عيش و ارزانى . رفاهة ( raf hat ) و رفاهية ( raf hiyat ) م . ع . رفه العيش رفاهة و رفاهية ( از باب كرم ) : فراخ زندگانى و آسان گرديد . رفاهيت ( ref hiyyat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آسايش و راحت و استراحت و آرامش و اطمينان و آسودگى . و شادمانى و خرسندى . و فراخى و ارزانى . رفائيت ( ref iyyat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آسايش و آسودگى . و سازوارى . و رفاهيت . رفة ( refat ) ا . ع . گياه سبز و تر . رفة ( rofat ) ا . ع . كاه خشك . يقال : هو يستغنى عنه غناء التفه عن الرفة . رفة ( raffat ) ا . ع . يك بار شير خوردن . رفة ( roffat ) ا . ع . كاه و ريزهء آن . رفت ( raft ) پ . ح م . رفتن . وا . كوچ و رحلت و مسافرت . و رفت سلطان : سياحت و مسافرت پادشاه . رفت ( raft ) م . ع . رفته رفتا ( از باب نصر و ضرب ) : شكست آن را و ريزه ريزه نمود . و رفت هو : شكسته شد آن ( لازم و متعدى ) . و رفت الحبل و غيره : بريده شد ريسمان و جز آن . رفت ( roft ) پ . ح م . رفتن . وا . رفت و روب : جاروب و خاكروبه . رفت ( rofat ) ا . ع . كاه . و شكسته و ريزه ريزه شدهء هر چيزى . رفتار ( rafr r ) ا . پ . سلوك . و روش . و گزارش . و سير و حركت . و طريقهء حركت . و شيوه . و گرفتار و اسير . و خوشرفتار : خوش سلوك و با وقار و كسى كه كردار و اعمال او نيكو و شايسته باشد . و رفتار ناهموار : سلوك ناشايسته و زشت و كردار بد . و رفتار كردن : گذر كردن . و سلوك كردن . و پيش آمدن . رفت آمد ( raft - mad ) ا . پ . تردد و آمد و رفت و آمد شد . رفت آورى ( raft - vari ) ا . پ . رفت آمد . رفتگان ( raftag n ) ا . پ . ج . رفته يعنى مردگان . رفت گذشت ( raft - gozact ) ا . پ . ماضى و زمان ماضى . رفتگى ( raftagi ) ا . پ . كوچ و رحلت و هجرت و روانگى . و نقصان . و اتلاف . و رفتگى خون : اتلاف خون . و رفتگى شنوائى : بطلان شنوائى و كرى . رفتن ( raftan ) ف ل . پ . خود را حركت دادن . و تغيير جاى و مكان دادن و رحلت كردن و سير كردن و گذر كردن و روان شدن و گذشتن و عبور كردن . و كوچ كردن و رحلت نمودن و سفر كردن . و لغزيدن از جائى . و برخاستن . و باطل شدن حواس . و مردن و نابود و معدوم شدن . و منقضى گشتن . و رفتن حنا بهند : سياه شدن حنا . و رفتن شكم : پديد آمدن اسهال . و رفتن آب : بىرونق شدن و پژمرده گشتن . و باز رفتن و يا باز پس رفتن : گام عقب گذاشتن . و باز هم رفتن و يا درهم رفتن : بهم آمدن و درهم كشيده شدن . رفتن ( roftan ) ف م . پ . جاروب كردن و روبيدن . و پاك كردن دندانها با خلال و دندان فريز .